Hoe slapen weer een zaligheid werd!

Kris BAERT

 

Sinds maart 2015 speel ik in heel veel zalen in Vlaanderen mijn voorstelling ‘HOE SLAPEN WEER EEN ZALIGHEID WERD’.  Daarin vertel ik aan het aanwezige publiek mijn ‘slaapverhaal’ dat meer dan tien jaar duurde. En dat vat ik voor u, beste lezer, hieronder graag samen…

Overwerkt

Eind 1989 ging ik aan de slag als VRT-journalist, bij Radio 2 Vlaams-Brabant en Nationaal. Aanvankelijk combineerde ik die job nog met mijn baan als onderwijzer in Halle. Ik realiseerde op dat moment twee van mijn grote kinderdromen: radio en onderwijs. Ik gaf in de beide jobs het allerbeste van mezelf, ook al was het een niet te onderschatten combinatie. Ik werkte in feite dag en nacht, de hele week door èn in het weekend. En dat ene woord wat niet in mijn woordenboek stond was: neen… Ik deed zowat alles wat me werd gevraagd. Ik weigerde geen enkele opdracht en –perfectionist als ik was- moest het ook nog eens tot in de puntjes worden uitgevoerd. Daar kwam nog bovenop dat ik uiterst ambitieus was. Ik wilde het –vooral in de media- ver schoppen! Geen berg was mij te hoog, geen doel onbereikbaar… Ik volgde topsport vanop de eerste rij, en mocht er zelfs verslag van uitbrengen. Ik was door het dolle heen!

Na een viertal jaar gaf ik mijn baan in het onderwijs op om voltijds , en met nog meer energie, aan de slag te gaan bij de radio. Ik gooide mij in het strijdgewoel en kreeg veel waardering, overal te lande. Maar… wat er al een tijdje zat aan te komen gebeurde… Ik raakte stilaan overwerkt. Ik voelde mijn krachten wegebben. En ik raakte steeds minder snel in slaap.. Ik lag te draaien en te keren, te woelen, de uren te tellen en te piekeren. Dit moest de verkeerde kant opgaan.. Dat kon niet anders.. Maar ik onderkende toen het gevaar niet echt. Ik trok geen conclusies hieruit. Integendeel. Ik zette nog meer door. Mijn werk werd een soort van vlucht, als het ware. Meer nog dan ooit tevoren. En inslapen werd echt een gigantisch probleem. Tot ik echt uitgeput raakte en de slaap totaal niet meer kon vatten. En net op dat moment –we schrijven 1999- verloor ik plots ook nog mijn vader, mijn steun en toeverlaat in moeilijke dagen… We hadden een goeie band en konden goed met elkaar praten. En nu was hij er niet meer. Net op dit moment… Van slapen kwam nu zeker niks meer in huis.. Ik zonk dieper en dieper weg in het moeras..

De slaappil… en het ontslag.

Ik trok dan maar naar de huisarts, voor wat goeie raad en –misschien- ook wel voor een heilzaam slaapmiddeltje. En dat kreeg ik. Ook al had ik in mijn jeugdjaren gezien dat dit niet meteen een goeie oplossing is, op lange termijn. Mijn moeder nam ook te vaak en te intensief haar toevlucht tot slaaptabletten… ‘Dit zou mij nooit mogen overkomen’, dacht ik wel eens… Tot die avond bij de huisarts.. Hij schreef mij STILNOCT voor. Een ‘inslaper’, die volgens de huisarts niet verslavend zou werken..

Aanvankelijk voelde ik mij daar erg goed bij. Ik kroop in bed en viel meteen zalig in slaap. Maar dat duurde niet lang… Na een paar maanden lukte het inslapen niet meer echt. Ik moest van ‘een halfje’ al snel naar een volledig tabletje. En van één naar anderhalf . En van anderhalf naar twee. En van twee uiteindelijk naar drie tabletten per nacht… Ik was dus zwaar verslaafd. Zowat tien jaar lang heb ik ‘aan de pillen gehangen’, in toenemende mate. Om te kunnen blijven meedraaien op de VRT moest ik de dosis opdrijven. Anders haalde ik mijn uren nachtrust niet meer en zou ik overdag mijn job maar half kunnen doen. Dat werd mij meer en meer duidelijk…

Tot ik, op 1 september 2008, thuiskwam van de Omroep en door mijn benen zakte… Mijn krachtenvoorraad was helemaal op en drie tabletten hielpen mij geen meter verder meer. ‘Het was op’… Zoveel was duidelijk.. Ik trok naar de huisarts en die schreef mij drie maanden ziekteverlof voor. Op 1 december zou ik weer aan de slag kunnen. Dat was tenminste de bedoeling… Maar na een goeie maand voelde ik het al… Voluit herbeginnen op de radio zat er niet meer in. Ik belde mijn baas van Radio 2 en deelde hem mee dat ik mijn ontslag aanbood. Ik gooide de handdoek in de ring, als een bokser die tegen het canvas ligt. Tot daar mijn Grote Droom die bijna 20 jaar had geduurd. En wat nu? Ik was intussen 54 en zat zonder werk. Wie zou nog op mij zitten te wachten, op deze leeftijd? Ik zag niet meteen een uitweg. Tot mijn dochter er mij attent op maakte dat ik nog altijd een lerarendiploma had… Ze vond op het internet een vacature bij het Centrum voor Basiseducatie in Halle. Daar wordt onder meer Nederlands gegeven aan Anderstaligen. Eigenlijk was ook dit nog iets dat ik als een nog te realiseren droom in mijn achterhoofd had zitten. Ik bood mij aan en werd aangenomen. Ik was immens opgelucht. Op 1 december begon ik daar, met grenzeloos veel enthousiasme. Dat had ook wat te maken met het feit dat ik intussen ook elke dag een anti-dépressivum innam.. Dat maakte mij blij en opgewekt.. Al was het dan op een artificiële wijze..

Ik vond opnieuw plezier in mijn nieuwe job! Het lesgeven ging mij goed af. Maar ik bleef mijn voorraad slaappillen innemen… Een oplossing was nog niet zo meteen in zicht.

Slaaptraining…

Op een dag kreeg ik op school telefoon van het TV-programma ‘Ook getest op mensen’ met Marcel Vanthilt. Ze vroegen mij of ik in dat programma wilde komen vertellen over mijn slaapprobleem. En of ik in Gasthuisberg in Leuven zes weken lang een slaaptraining zou willen volgen. Ik zou dan inzicht krijgen in de slaap en het was ook de bedoeling om mij in die zes weken volledig te laten afkicken van de tabletten. Ik legde het aan mijn vrouw voor. En ze ging-een beetje tegen mijn verwachting in- helemaal mee in mijn verhaal.

Ik trok dus, met een wat aarzelende tred richting Leuven. Ik was niet overtuigd dat de slaaptraining mij uit mijn problemen zou halen.

De psychologe liet ons eerst ons ‘slaapverhaal’ vertellen. En daarna gaf ze ons meteen ook mee hoe de slaap precies in mekaar zit. Welke zijn de verschillende fases en wat doe ze met onze geest en ons lichaam. Het werd mij meteen duidelijk dat ik van de diverse fases maar bitter weinig daadwerkelijk beleefde, tijdens mijn nachten. Inslapen was al meteen een probleem. En doorslapen nog veel minder. En ook de laatste fase, de droomfase, was niet echt aan mij besteed. Kortom: mijn slaapritme lag volledig overhoop. Dat was alvast een eerste les.

Toen vroeg de psychologe ons om tegen de volgende week ons ‘huiswerk’ te maken. We moesten een SLAAPDAGBOEK invullen. Opdracht was om de voorbije nacht te overschouwen en deze ‘in kaart’ te brengen. Wanneer ging ik naar bed? Wanneer sliep ik in? Wanneer werd ik een keer wakker? Wanneer sliep ik dan weer in? En wanneer nam ik een slaaptabletje? …

De week daarna legden we dit dagboek voor aan de groep. Op basis van onze nota’s gingen we dan op zoek naar het GEMIDDELD aantal SLAAPUREN, per nacht. Ik kwam aan nauwelijks vijf uurtjes… Niet echt veel, natuurlijk. En met dit cijfer ging de psychologe dan aan de slag, bij ieder van ons. Wat deed ze? Ze introduceerde het begrip SLAAPRESTRICTIE. Dat betekent dat de slaap in die mate wordt ingekort, tot zijn essentie wordt teruggeschroefd, dat je na een tijdje echt snakt naar meer slaap.. Concreet ging het bij mij zo dat ik pas om twee uur ’s nachts naar bed mocht en er om zeven uur ’s ochtend weer uit moest. Dat ritme zou ik de komende weken en maanden moeten zien aan te houden. Keihard was dat! Niet vergeten dat ik overdag ook nog volop les gaf. Dat werd dus mijn opdracht, de komende tijd. De psychologe gaf ons ook nog mee dat we niet langer dan goed twintig minuten in bed mochten blijven liggen, als we wakker werden tijdens de nacht. Lukte het inslapen niet, dan moesten we het bed uit en de slaapkamer verlaten. In de woonkamer moesten we ons dan enkel beperken tot ontspannende activiteiten, zoals kruiswoordraadsels invullen of nog eens naar een herhaling kijken op TV. Pas wanneer we een ‘slaapgolf’ voelden komen mochten we weer naar bed. Niet eerder. En vanaf nu zou onze slaapkamer nog maar voor twee ‘activiteiten’ mogen dienen.. Goed geraden: slapen en de liefde bedrijven. Voor niks anders meer. Dat was omdat ons lichaam de slaapkamer moet ervaren als de ruimte waar enkel nog plaats is voor deze twee fijne dingen. Voor al de rest moet je elders zijn. Dus geen TV, geen computer, geen GSM in de slaapkamer.

Ik worstelde mij zes weken lang door de beproeving die men dus slaaprestrictie noemt…

Gelukt!

Zou het mij lukken om in die zes weken niet alleen mijn slaapritme te hervinden? En zou ik in die tijdspanne ook mijn aantal slaaptabletten terug kunnen dringen van drie tot… nul? Dat was de grote vraag…

Ik vergeet de dag nooit dat ik, na die slopende zes weken, aankwam in Zuid-Frankrijk, voor een deugddoende vakantie. Voor het eerst in tien jaar had ik GEEN slaaptabletten meer bij mij. Ik legde daar, na ene rit van veertien uur, mijn hoofd neer en… viel langzaam in slaap… En ik sliep zowaar de hele nacht door, zonder wakker te worden. Ongelooflijk… Het was dus gelukt! Ik sliep weer zonder pilletjes en zonder wakker te worden. En sinds die dag , nu toch al goed zeven jaar geleden, heb ik geen hulpmiddelen meer nodig. Ik slaap nog steeds als een roos!

Die blijde boodschap kon ik toen ook fier en opgelucht aan TV-kijkend Vlaanderen meedelen. Sinds die verschijning op het scherm heb ik mijn verhaal al vaak moeten of mogen vertellen.

En vorig jaar dacht ik plots dat het misschien w el een goed idee zou zijn om deze ervaring in een avondvullende getuigenis-voorstelling te stoppen. En dat doe ik intussen dus intensief. De voorbije maanden kwam ik met ‘HOE SLAPEN WEER EEN ZALIGHEID WERD’ al op heel veel plaatsen in Vlaanderen. En ook de komende maanden zijn flink gevuld. In die voorstelling vertel ik uitgebreid mijn verhaal en zing ik een paar leuke Nederlandstalige Kleinkunstliedjes, die met het thema SLAPEN te maken hebben. Er zit ook een zaal-kwis in, met aan het eind één grote winnaar.

De reacties na afloop zijn zeer positief. En dat verheugt mij, omdat ik op deze iets meer lichtvoetige manier dit thema bespreekbaar kan maken.

Wie meer info wil over deze voorstelling kan gerust eens bellen op 0477/ 61 01 97. Ik geef graag antwoord op al je vragen. En blijven we wat langer aan de lijn hangen.. Geen probleem. Ik zal er mijn slaap niet voor laten… Integendeel. Met plezier!

Kris BAERT

Keer terug naar Onze domeinen.             

 

 

 

Domein: 
Gezondheidweetjes
Auteur: 
Kris BAERT
Uitgave PLU.IM Magazine: 
September 2016