Sparen en beleggen: u vraagt, Wij draaien!

 

 

Roland COUNYE

Het verwondert ons niet dat wij zoveel vragen binnen krijgen over sparen en beleggen : de meesten onder ons hebben wel een spaarpotje maar weten niet goed welke richting ze met dit zuur verdiend spaargeld uit moeten. Wij steken een handje toe en beantwoorden enkele veel gestelde vragen.

       1. Is mijn bank veilig ?

Banken die in ons land gevestigd zijn en publiek spaargeld aantrekken worden door onze overheid sterk gecontroleerd. Bovendien geldt voor Belgische banken een garantieregeling die 100 % bedraagt tenminste voor bedragen tot 100.000 euro. Voor uw veiligheid : laat dus nooit meer dan 100.000 euro op een gewone spaarrekening staan bij een bank. Dit plafond van het depositogarantiefonds van 100.000 euro geldt per persoon en per bank. Man en vrouw van hetzelfde gezin zijn dus samen voor 200.000 euro (via twee verschillende rekeningen) gedekt. Die bescherming door het depositogarantiesysteem kan overigens hoogstens voor 6 maand, na de storting van het geld, verhoogd worden tot 500.000 euro wanneer die som afkomstig is van een bepaalde gebeurtenis zoals de verkoop van een woning, de storting van een pensioenkapitaal, een erfenis, een ontslagvergoeding, de uitbetaling van een verzekering en/of van een schadevergoeding. Maar dus niet langer dan 6 maand na de storting !

Geld op een spaarrekening brengt niet veel op, zeker niet bij de grotere bankinstellingen (slechts 0,11 %). Kies dus voor kleinere instellingen die meer intrest uitbetalen (zie tabel 1) : dank zij dit depositogarantiesysteem bent u er evengoed beschermd als bij die grotere instellingen. Maar hoe dan ook : een gewone spaarrekening  gebruikt u best slechts als de allernoodzakelijkste buffer voor het geval u onverwachts wat extra geld nodig hebt. Echt beleggen doe je niet met een spaarrekening. Daarvoor bestaan er andere mogelijkheden, waarover wij het hier verder nog zullen hebben.

     2. Speculeren is niets voor mij : wat moet ik doen ?

Speculeren is een lelijk woord en slaat op het nemen van grote risico’s met mogelijks totaal verlies van het ingezette kapitaal, maar misschien ook met een kans op spectaculaire winst ! We raden u nooit aan om dit te doen, … behalve als u een gokker bent. Want in dit geval is het best mogelijk  dat u met een gewaagde zet op de beurs toch nog meer kansen hebt op winst dan met een loterijbriefje (cf. verder vraag 4).

Maar als u belegt op de beurs bent u nog geen speculant. Beleggen, en zeker als u goed spreidt over verschillende aandelen of beleggingsfondsen (zie vraag 4), is een waardevol alternatief voor het besteden van uw spaargeld. Risicoloos is het nooit, want beurswaarden kunnen stijgen of dalen.

Als u nu echt toch iets meer betracht dan de rente op een gewone spaarrekening, maar geen enkel risico wilt lopen, dan blijft voor u enkel een spaarverzekering over. Bij zo’n verzekering stort u ook uw spaargeld op een rekening, maar bij een verzekeringsmaatschappij i.p.v. bij een bank.

Zo’n verzekering noemt men in het jargon “tak 21” en is in essentie een spaarvorm die u voor 8 jaar onaangeroerd  laat (dan betaalt u geen belastingen op de opbrengst). Een tak 21-verzekering brengt jaarlijks netto zo’n 2 % op (zie tabel 2), althans bij de betere verzekeraars. Ook hier geldt het depositogarantiesysteem tot 100.000 euro (slechts 70.000 euro bij Afer+)

 

       3. Of toch een aandeel kopen zoals Melexis of Umicore ?

Een individueel aandeel kopen op de beurs (via uw bank of financiële tussenpersoon) kunt u altijd overwegen. De aandelen Melexis of Umicore zijn daar voorbeelden van.

Wij raden u nochtans niet aan om dit te doen ! Niet omdat het slechte bedrijven zijn, integendeel : het zijn pareltjes, kijk maar eens naar de koersevolutie van beide aandelen (fig. 1 en fig. 2).

fig. 1 : Melexis koers

fig. 2 : Umicore koers

Maar als u belegt in één of slechts een paar afzonderlijke aandelen verbindt u uw lot aan het wel en wee van die paar bedrijven en dat kan meevallen (zie die recentere koersevolutie) of tegenzitten. Speculanten kunnen zoiets riskeren. Als intelligente belegger spreidt u beter uw spaargeld over vele bedrijven en sectoren. Als er dan per ongeluk bij één van die ondernemingen iets gebeurt dat de beurskoers doet kelderen, dan hoeft u nog niet te panikeren want de andere aandelen in portefeuille kunnen dan zorgen voor compenserende stabiliteit. Het is onwaarschijnlijk dat één enkel element (dat weliswaar één bedrijf erg kan schaden, denk maar aan Volkswagen met het schandaal van die sjoemelsoftware) de gehele beurs doet wankelen : terwijl het aandeel Volkswagen zwaar inzakte, bleef de gehele Duitse beurs vrij stabiel.

Evolutie sinds 1 september 2015
(dividenden inbegrepen)

Volkswagen pref

-6,42%

DAX 30 index

+26,56%

 

fig. 3 : Volkswagen + Duitse beurs koers

 

       4. Moet ik dan een “tracker” kopen ?

Ja, dat is een prima idee ! Een tracker (officiële naam : Exchange-Traded Fund of afgekort ETF) is een passief beheerd beleggingsfonds dat op de beurs verhandeld wordt. Het is dus een beleggingsfonds, dat wil zeggen, een korf van honderden verschillende aandelen tegelijk waardoor de spreiding verzekerd is. En het is passief beheerd, wat betekent dat het fonds een bepaalde beursindex getrouw volgt. Er is dus geen actief beheer nodig.

Wie bijvoorbeeld wil beleggen op de Amerikaanse beurs in de 500 belangrijkste aandelen terzelfder tijd kan de tracker Standard & Poors 500 (IShares Core S&P 500) kopen. Die tracker is overal verkrijgbaar en daarvoor betaalt u zo’n 270 dollar… en u belegt in nagenoeg de gehele Amerikaanse economie ! Wil u nog breder spreiden, dan kan u de wereldindex kopen via de tracker “iShares Core MSCI World UCITS ETF”. Deze tracker bevat aandelen van 1.600 grote ondernemingen van over de gehele wereld (Apple, Amazon, Nestlé, …). De aankoopprijs bedraagt zo’n 55 USD per stuk (noteert dagelijks op Euronext Amsterdam). Wie dus maar beschikt over een heel klein bedrag om te beleggen en toch een graantje wil meepikken van de wereldeconomie kan die tracker zeker kopen : het is geen speculatie, want de spreiding is verzekerd, maar een zeer verantwoorde belegging die uiteraard onderhevig is aan de beursschommelingen van de gehele wereld. Is de wereldeconomie in goeden doen dan stijgt die wereldbeursindex en dus ook automatisch die tracker (zie fig. 4); vergaat het de wereldeconomie minder goed, dan zakt de koers.

fig. 4 : iShares Core MSCI World UCITS ETF

            Nog een paar wetenswaardigheden over die trackers :

  • niet enkel kunnen nagenoeg alle beursindexen van aandelen gevolgd worden; ook grondstoffen, sectoren of munten kunnen de onderliggende waarden zijn;
  • u kan eveneens kiezen voor trackers met een hefboomwerking, d.w.z. dat de prestatie van de onderliggende index dan x 2, x 3 aandikt of vermindert ! Er zijn zelfs zgn. “inverse” ETF’s : wanneer de index daalt, stijgt de waarde van de tracker; vermijd die formules, zeker als u een beginnende belegger bent;
  • u zou kunnen vermoeden dat actief beheer altijd beter is dan gewoonweg de index te volgen. Welnu, de statistieken tonen aan dat passief beheer (dus zoals trackers) veelal beter presteert dan actief beheer. In de Verenigde Staten deden slechts 17,62 % van de actief beheerde fondsen beter dan de tracker van de “S&P 500”, dus 82,38 % presteerden met hun actief en vrij beheer slechter dan de index. En in Europa waren 72,95 % van de actief beheerde fondsen er slechter aan toe dan de tracker “S&P Europe 350” en slechts 27,05 % deden beter. Die cijfers slaan op de evolutie van de laatste 5 jaar;
  • enkel bij de grootbanken en bij Deutsche Bank kan u terecht voor adviezen i.v.m. trackers. Andere financiële instellingen kunnen hoogstens helpen bij de uitvoering van uw orders;
  • de beheerskosten voor trackers liggen aan de lage kant : 0,4 % t.o.v. 1,4 % voor beleggingsfondsen.

Aandelen = risico aanvaarden

  • Wie belegt in aandelen, rechtstreeks of via fondsen of trackers aanvaardt altijd een zeker risico : beurswaarden kunnen flink schommelen. Bij een goede spreiding vermindert het risico op een globale terugval. Maar tegen een wereldwijde crash is niemand bestand.
  • Beleg daarom nooit uw spaargeld op de beurs als u wakker zou liggen van lange of zelfs korte inzinkingen. Een beleggingshorizon van 10 jaar is een minimum !
  • Hebt u uw geld vroeger nodig, vermijd dan aandelen, beleggingsfondsen of trackers en blijf bij een spaarrekening of een spaarverzekering ! Overigens, als u te rade gaat bij uw financiële tussenpersoon zal u een vragenformulier moeten invullen, waaruit moet blijken of u wel bepaalde beursrisico’s aankan. Die verplichting vloeit voort uit de Europese beschermingsregels (de zgn. PRIIP of MIFID).

 

      5. En immobiliën ?

Als diversificatie is een belegging in immobiliën wel degelijk een alternatief. Het probleem is evenwel dubbel : de hoge prijs van één appartement of woning én de spreidingsregel. Wie kan nu tientallen appartementen kopen om goed te spreiden ?

En toch is er een oplossing, ook voor de kleine spaarder. Wij nemen zelfs twee voorstellen onder de loep :

  • Een GVV

Een gereglementeerde vastgoedvennootschap (GVV) is een onderneming die zijn kapitaal belegt – of beter investeert – in talrijke vastgoedpanden, zoals privéwoningen, commerciële gebouwen en kantoren. Wie daarin belegt, steekt eigenlijk zijn centen onrechtstreeks in onroerend goed. U ontvangt geen huurprijs - die gaat naar de vastgoedvennootschap waarvan u aandeelhouder bent – maar wel jaarlijks een netto-dividend dat zo’n 3 à 4 % bedraagt. Enkele voorbeelden van Belgische GVV’s, vindt u in tabel 3.

 

 

Portefeuille

koers

Intrinsieke waarde

Rendement (dividend)

Ascencio

C

52,60

52,73

4,46 %

Befimmo

B

51,90

56,63

4,65 %

Home Invest Belgium

R+C

86,40

65,67

3,81 %

Vastnet Retail Belgium

C

49,40

52,14

3,83 %

Wereldhave Belgium

C+B

97,20

85,75

3,67 %

Xior Student Housing

R+B

36,00

27,80

2,41 %

Legende

C = commercieel onroerend goed - B = burelen - R = residentieel

Bron : TA- Invest

tabel 3 : Enkele GVV’s

  • Europees vastgoed

Wilt u in immobiliën blijven, maar spreiden over panden uit het volledige Europese continent (vooral logistiek vastgoed in grootsteden) dan kan u kiezen voor een tracker (zie uitleg in vraag 4). Een voorbeeld daarvan is “DPAM Invest B Real Estate Europe B” die zo’n 490 euro kost per stuk en die over de laatste 3, 5 en 10 jaar een rendement gaf van respectievelijk 2,9 %, 11,7 % en 5 %.

 

       6. Pensioensparen : doen ?

Natuurlijk. Via uw gebruikelijke bankier kan u aan pensioensparen doen tot maximum 960 euro per jaar. Daarnaast kan u ook nog een langetermijnspaarcontract afsluiten ten belope van 2.260 euro per jaar. Dit is fiscaal zeer interessant en mag u zeker niet laten liggen.

Voor het pensioensparen kan u vanaf dit jaar overigens kiezen tussen twee aftrekmogelijkheden : een maximum van 960 euro per jaar, ofwel 1.230 euro. In het eerste geval bedraagt het belastingvoordeel 30 % (288 euro), en in het tweede geval 25 % (307 euro). Wat kiezen ?

Door het opgetrokken spaarplafond kunt u wel 19,5 euro meer fiscaal voordeel doen, maar de 270 euro extra die u daarvoor moet vastzetten, kunt u voor andere, meer lucratieve beleggingen gebruiken. Wij raden daarom aan om, zolang u nog geen 50 bent, niet meer dan 960 euro te besteden aan pensioensparen en daarnaast andere beleggingen te kiezen die meer opbrengen op lange termijn. Hoe jonger u bent en hoe verder u nog verwijderd bent van het pensioen, hoe interessanter het is om voor een aandelenbelegging te kiezen.

Het maximum van 1.230 euro is vooral geschikt voor wie niet vertrouwd is met beleggingen of liever geen risico’s neemt. Verkeert u in dit geval, besteed dan bij voorkeur 1.230 euro in een pensioenspaarformule in de vorm van een tak 21-levensverzekering. Het maximumbedrag van 1.230 euro is ook aangewezen als u niet de discipline hebt om naast het pensioensparen een appeltje voor de dorst opzij te zeten of als u al te gemakkelijk geneigd bent om bestaande spaarcenten aan te spreken.

De nieuwe wet verplicht de banken en verzekeraars om hun klanten te informeren over het verschil tussen de twee spaaropties (basisplafond of verhoogd maximumbedrag), én uitdrukkelijk uw akkoord te vragen als u opteert voor het hogere bedrag.

         7. Veelbelovende sectoren

“De wereldeconomie opvolgen en via indexen eigenlijk navolgen is één zaak. Maar er zijn toch sectoren in het wereldgebeuren die betere toekomstverwachtingen bieden dan het algemeen gemiddelde.”

Die opmerking is interessant en pertinent. Maar  het is niet evident om die sectoren a priori aan te stippen. Uit de figuren 5, 6 en 7 ziet u de evolutie van enkele sectoren samen met de gemiddelde beursevolutie :

  • de technologiesector deed beter dan het globaal beursgemiddelde
  • de grondstoffensector deed slechter
  • de financiële sector evolueerde ongeveer zoals het beursgemiddelde.

Fig. 5 Technologiesector en Wereldindex

Fig. 6 Grondstoffensector en Wereldindex

Fig. 7 Financiële sector en Wereldindex

 

De goede keuze maken op het passende moment is niet gemakkelijk. De analisten van TA invest tippen momenteel op “water” en “gezondheid”.

En deze sectoren kan u in portefeuille opnemen met het passende fonds of tracker, meer bepaald :

  • Water

De waterschaarste in de wereld neemt alsmaar dreigender vormen aan. Belangrijke studiebureaus voorspellen tegen 2050 zware problemen in Los Angeles, San Diego, Lima, … En in Melbourne en São Paulo bijvoorbeeld is de situatie nu al kritisch. Het fonds “Robeco SAM Sustainable Water (cf. fig. 8) biedt een mooi rendement zonder buitensporige risico’s. Het is ook een ethisch fonds en dat is meegenomen voor beleggers die een duurzaam aspect willen geven aan hun belegging.

  • Gezondheid

De bevolkingsgroei, de vergrijzing en de ongezonde levensstijlen (vettig eten, stress, vervuiling….) stimuleert de sector die zich bezighoudt met de gezondheid. Vooral bedrijven die zoeken naar erg vernieuwende behandelingen en immunotherapieën zitten in de lift. Ook de farmaceutische labo’s en de fabrikanten  van medische apparatuur genieten mee van de oplopende trend. Maar het is niet allemaal koek en ei : de overheden zetten druk op de prijzen… en mislukkingen in labo’s of in productieapparatuur vormen een reëel gevaar. Vandaar dat een zeer goede spreiding van het risico noodzakelijk is. De tracker “SPDR World Health Care E” is daarvoor geschikt.

fig. 8 koersevolutie Robeco SAM…

fig. 9 koersevolutie SPDR World Health Care

       8. Mijn appartement verkocht

“Mijn vrouw en ik zijn beiden gepensioneerd en beschikken maandelijks over een kleine 4.000 euro netto. Daarmee kunnen we zeer goed leven. Bovendien wonen we in ons eigen huis en nu hebben we nog een appartement verkocht, waardoor we zo’n 250.000 euro te beleggen hebben. Hoe?”

Het is een luxeprobleem ! Leg het voor aan uw gebruikelijke financiële tussenpersoon en schuif alleszins de volgende basiselementen naar voren bij uw eerste contactname :

  • liquide middelen in kas houden (op een gewone spaarrekening; zie fig. 1) ten belope van 25.000 euro (6x maandelijks inkomen, afgerond naar boven);
  • risicoloos beleggen voor +/- 50.000 euro in een spaarverzekering (zie tabel 2)
  • de overige 175.000 verdelen over
    • een wereldfonds (cf. fig. 4)
    • een GVV of een tracker in vastgoed (cf. vraag 5 en tabel 3)
    • enkele sectorfondsen, naar uw persoonlijke voorkeur (cf. vraag 7)
    • een paar individuele aandelen als toemaatje. Leg het volgende lijstje voor (bv. uit TA invest) :

 

  • Umicore (Belgisch)

Op zijn algemene vergadering in april heeft Umicore zijn winstverwachtingen verhoogd. In 2017 klokte de verkoop van hybrides en volledig elektrische auto's af op 1,3 miljoen stuks, dit jaar wordt er opnieuw een groei verwacht van 33%. Die opmars vertaalt zich ook in de cijfers van Umicore: over heel 2017 waren de kathodes die de groep produceert voor batterijenfabrikanten goed voor bijna 79% van de stijging van de bedrijfswinst. Door de forse omzetgroei van de divisie (+46%), spelen ook de schaalvoordelen maximaal. Het duurde even alvorens de activiteit van de grond kwam, maar nu het zover is, wint Umicore sneller dan verwacht aan hoogte en profiteert het van zijn vroege intrede op de batterijenmarkt voor elektrische voertuigen. Voor de komende boekjaren verwachten we een solide winstgroei en tegen 2020 lijkt een winst per aandeel van 2 EUR haalbaar.

  • Melexis (Belgisch)

Vandaag steken er in nieuwe auto's die van de band rollen gemiddeld 10 chips van Melexis (t.o.v. bijna 9 een jaar eerder en 7 in 2015). Dat cijfer zal blijven toenemen. Via Melexis, dat ondersteund wordt door de structurele stijging van halfgeleidertoepassingen in wagens (veiligheid, comfort, milieu, enz.), kunt u een graantje meepikken van de verwachte opmars van zowel de elektrische als de zelfrijdende auto.

De in april gepubliceerde cijfers voor het 1ste kwartaal waren conform de verwachtingen (de groep mikte op een omzetgroei van 12 à 15% en een marge in de buurt van 25%) maar de markt had blijkbaar meer verwacht. Wij zagen in de koersdaling toen een koopkans. Inmiddels heeft de koers zich al stevig herpakt, maar gezien de veelbelovende sector, de grote innovatiecapaciteit van de groep, en de producten met een hoge toegevoegde waarde, blijft er ons inziens nog stijgingspotentieel over.

  • Vodafone (Brits) 

werd de voorbije maanden overdreven afgestraft door de beleggers (-20% sinds begin dit jaar), wat kansen biedt om goedkoop positie in te nemen voor dit aandeel. De resultaten en groeivooruitzichten van de Britse telecomreus zijn niet beduidend beter dan die van de operatoren op het Europese vasteland, maar toch geven een aantal recente beslissingen ons hoop op een mogelijke heropleving van de koers. Zo sloot de groep een akkoord met het Amerikaanse Liberty Global voor de overname van diverse kabeloperatoren op markten waar Vodafone nu al sterk staat (Duitsland, Tsjechië, Hongarije, Roemenië). Een uit de kluiten gewassen operatie (18 miljard euro, correcte prijs) die het mogelijk zal maken om voortaan zowat overal in Europa een gecombineerd aanbod (vast, mobiel, internet, tv) te ontvouwen. Daarnaast zal de financieel directeur vanaf oktober de leiding van de groep overnemen als CEO. Gezien zijn huidige positie had hij zeker al inspraak in de talrijke overnames van zijn voorganger en is hij goed geplaatst om die maximaal te doen renderen.

 

  • BMW (Duits)

noteert tegen 7 keer de verwachte winst voor 2018. Dat is te laag voor een groep met zoveel kwaliteiten. De constructeur uit Beieren lanceert heel regelmatig nieuwe modellen en die strategie legt hem geen windeieren. BMW mikt in het bijzonder op zijn X-gamma, luxueuze SUV-modellen die erg in trek zijn bij de consument: in 2017 reden er meer dan 700.000 stuks uit de toonzalen, goed voor een derde van de totale verkoop. Daarnaast zet BMW ook sterk in op elektrische auto's en wil het tegen 2025 maar liefst 25 modellen op de markt hebben. Dat vergt investeringen die (tijdelijk) aan de rentabiliteit knagen, maar dankzij de positionering in de hogere regionen van de markt en dankzij het uitstekende merkimago kan de groep bogen op comfortabele winstmarges (tussen 8 en 10% voor de autodivisie).

  • Tenslotte 

kan u ook een kleine buffer aanleggen voor het geval het wereld bancair systeem rake klappen krijgt; een beetje goud misstaat niet in elke portefeuille. Zo’n 5 % van het totaal is niet overdreven. Deze twee trackers kunnen daarvoor dienst doen :

  • Sharers Physical Gold ETC
  • ETFS Physical gold

Contacteer daarvoor altijd uw financiële tussenpersoon.

           9. Geen kasbons of obligaties ?

Vroeger werd voor de brave spaarder-huisvader een belegging in kasbons of obligaties aanbevolen.

Vandaag is daar nagenoeg geen sprake meer van : de intrestvoet is veel te laag voor zo’n belegging en de kans op rentestijgingen is groter dan deze van nog verdere dalingen.

Vandaar dat als alternatief voor zo’n klassieke risicoloze belegging nu eerder gekozen wordt voor een interessante spaarverzekering (zie tabel 2).

Wie toch als beginnende belegger obligaties in portefeuille wil opnemen en dus het risico verbonden aan aandelen absoluut wil vermijden, kan kiezen voor een zgn. defensief fonds met zeer veel obligaties in portefeuille en weinig aandelen. Een voorbeeld daarvan is “M&G Optimal Income A Eur”. Het rendement ligt aan de lage kant (2,6 % sinds 3 jaar; 3,6 % sinds 5 jaar), maar een veilige spreiding over verschillende obligaties is hier verzekerd. Ook “Ethna-Defensiv” en “KBC Inst Global SRI Def. 1” zijn goede voorbeelden.

Hoe dan ook bespreek altijd een mogelijke portefeuilleverdeling en -samenstelling met uw bankier. Maar het is goed dat u een beetje richtinggevend kunt zijn. Test-Aankoop kan u daarbij uitstekend helpen : zij beschikken over 5 gespecialiseerde teams in functie van uw vraag (cf. tabel 4). U mag overigens ook altijd met ons secretariaat contact opnemen !

(slide Individuele hulpverlening door TA)

Tabel 4 : individuele hulpverlening door Test-Aankoop

Beleggingen

02 542 33 51 

maandag tot vrijdag

van 9u tot 12.30 uur en van 13 tot 16 uur

 

Fiscaliteit

02 542 33 97 

maandag tot vrijdag

van 9u tot 12.30 uur en van 13 tot 16 uur

 

Erfrecht

02 542 33 68 

op dinsdag

van 9u tot 12.30 uur en van 13 tot 16 uur

 

Kredieten en financiering

02 542 33 44

maandag tot vrijdag

van 9u tot 12.30 uur en van 13 tot 16 uur

 

Juridisch advies

02 542 34 34 

maandag tot vrijdag

van 9u tot 12.30 uur en van 13 tot 17 uur

(op vrijdag tot 16 uur)

Keer terug naar Onze domeinen.             

Domein: 
Sparen en beleggen
Auteur: 
Roland COUNYE
Uitgave PLU.IM Magazine: 
September 2018